Επαγγελματικο
Χωρα
Αίθριο μοντέρνας κατοικίας

Το χρώμα του πολιτισμού

Σχεδιασμός φωτισμού σε όλο τον κόσμο

Υπάρχουν πολλά περισσότερα στο φωτισμό από ό,τι φαίνεται με την πρώτη ματιά. Τόσο ο πολιτισμός όσο και η γεωγραφία επηρεάζουν έντονα τις προτιμήσεις από το Βορρά στο Νότο. Η βραβευμένη σχεδιάστρια φωτισμού Chiara Carucci μάς παίρνει μαζί της σε ένα ταξίδι.

Έχετε φτάσει ποτέ στην Ιταλία ή την Ισπανία το βράδυ και έχετε αναρωτηθεί εάν είναι κάποιος στο σπίτι; Με τα παραθυρόφυλλα κλειστά στα παράθυρα και τις πόρτες, μπορεί να μείνετε να αναρωτιέστε πού βρίσκονται όλοι! Αντίθετα, τα νοικοκυριά στη βόρεια Ευρώπη τείνουν να λάμπουν τη νύχτα, δίνοντας σε όσους περνούν από ‘κει μια γεύση της ζωής στο εσωτερικό. Αυτή η θεμελιώδης διαφορά ήταν ένα από τα πρώτα πράγματα που η σχεδιάστρια φωτισμού Chiara Carucci παρατήρησε όταν μετακόμισε από το Μιλάνο στη Στοκχόλμη πριν από περισσότερο από ένα χρόνο.

Ως ειδική στο σχεδιασμό φωτισμού για την πολιτιστική κληρονομιά, η κα Carucci έχει γυρίσει τον κόσμο με τη δουλειά της και έχει αποκτήσει ένα ισχυρό διεθνές προφίλ. Πρόσφατα χαρακτηρίστηκε ως μία από τις πιο σημαντικές σχεδιάστριες κάτω των 40 ετών στα Βραβεία σχεδιασμού φωτισμού στο Λονδίνο. «Όταν εργάζεστε σε διαφορετικές χώρες, γρήγορα εντοπίζετε παραλλαγές στο στυλ, τη χρήση και το σκοπό του φωτισμού μεταξύ των διαφορετικών τόπων», λέει. Ο αντίκτυπος που έχει το πολιτιστικό υπόβαθρο και το φυσικό περιβάλλον στις επιλογές φωτισμού τη συναρπάζει και την εμπνέει καθημερινά. Οι γνώσεις της εξηγούν πολλά πράγματα γύρω μας που ίσως δεν έχουμε παρατηρήσει ποτέ πριν…

Ουσιαστική φυσικότητα

Για την Carucci, όλα αφορούν το φως της ημέρας. Όχι μόνο η ένταση, αλλά και ο τρόπος με τον οποίο οι άνθρωποι βιώνουν τα μοτίβα και τους ρυθμούς του: «Οι αντιλήψεις για το φως της ημέρας και πώς οι άνθρωποι σχετίζονται με το φως μπορούν να πάρουν τις αποφάσεις μας, καθώς οι σχεδιαστές φωτισμού διαφέρουν μεταξύ των χωρών.» Η διάρκεια της ανατολής και του ηλιοβασιλέματος, τα χρώματα που δημιουργεί το φυσικό φως και η ανύψωση του ήλιου στον ουρανό μπορούν όλα να παίξουν ρόλο στον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι εξοικειώνονται με το φως. «Οι σχεδιαστές φωτισμού κατανοούν την όραση και τις πολύπλοκες διαδικασίες που ενεργοποιούνται στο μυαλό, συμπεριλαμβανομένης της σύγκρισης με τις προσδοκίες και τις προηγούμενες εμπειρίες. Το πρώτο βήμα είναι λοιπόν να κατανοήσουμε τις διαφορές που παρουσιάζει το γεωγραφικό πλάτος», εξηγεί.

φωτισμός στη Νότια Ευρώπη

Ένα τέτοιο παράδειγμα είναι η χρήση σκιών, ιδιαίτερα όταν φωτίζονται προσόψεις και κοινόχρηστοι χώροι. «Στη Σουηδία, όπου ο χαμηλός ήλιος δημιουργεί συχνά μεγάλες σκιές, είναι σύνηθες να τις ενσωματώνουμε σε σχέδια, ίσως με το να κατευθύνουμε δέσμες φωτός σε δέντρα. Πιο νότια όμως, όπου η κατακόρυφη κλίση του ήλιου σημαίνει ότι οι άνθρωποι είναι συνηθισμένοι σε πιο άμεσο φως, αυτό θα ήταν αδιανόητο «Στην Ιταλία θυμάμαι να περνάω όλη τη νύχτα προσπαθώντας να βεβαιωθώ ότι υπήρχαν πολύ λίγες σκιές στην πρόσοψη ενός κτιρίου!»

Υπάρχουν επίσης αντιθέσεις όσον αφορά τη χρήση του χρώματος. Όσο πιο βόρεια ταξιδεύετε, τόσο μεγαλύτερη είναι η μπλε ώρα - η περίοδος του λυκόφωτος και του σούρουπου όπου το έμμεσο φως οδηγεί σε μπλε απόχρωση. Στη Σκανδιναβία αυτό μπορεί να διαρκέσει έως και 2 ώρες, στο νότο της Ευρώπης μερικές φορές λίγα λεπτά μόνο. Ως εκ τούτου, οι άνθρωποι στο Βορρά είναι πιο εξοικειωμένοι με τους πολύχρωμους ουρανούς. «Κατά τη γνώμη μου, το aurora borealis - το Βόρειο Σέλας - επιτρέπει επίσης στους ανθρώπους σε Σκανδιναβικές χώρες να κατανοήσουν και να εκτιμήσουν τη δυναμική της θερμοκρασίας χρώματος και τη λεπτή χρήση των έγχρωμων φώτων πολύ περισσότερο από ό,τι στο νότο της Ευρώπης.» Το αποτέλεσμα: στη Σκανδιναβία γίνονται αποδεκτά χρωματιστά φώτα σε ορισμένους δημόσιους χώρους, πιο νότια προορίζονται για φεστιβάλ.

Σουηδία, Uppland, Κομητεία της Στοκχόλμης, Bromma, Αυτοκίνητο που σταθμεύει δίπλα σε σπίτι στην κατοικημένη περιοχή το χειμώνα

Η σκοτεινή πλευρά

Οι επιλογές φωτισμού μπορούν επίσης να αφορούν το τι είναι αναγκαίο. Στο βόρειο τμήμα της Ευρώπης, οι προτιμήσεις φωτισμού αντικατοπτρίζουν συνήθως το χρόνο που περνούν οι άνθρωποι σε εσωτερικούς χώρους, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια του χειμώνα. «Υπάρχει μια εντελώς διαφορετική αντίληψη για το εσωτερικό καθώς κινείστε σε όλο τον κόσμο», εξηγεί η Carucci. Στη Σουηδία, για παράδειγμα, τα φωτιστικά τοποθετούνται συχνά πολύ κοντά στα παράθυρα, όπως ένα επιτραπέζιο φωτιστικό ή μια κρεμαστή λάμπα, για να δημιουργήσουν μια αίσθηση φωτός που έρχεται από έξω. Όπως με πολλά μέρη, ο γλυκός και θερμός φωτισμός είναι δημοφιλής κατά τους κρύους μήνες, αλλά αυτό που διαφέρει στις Σκανδιναβικές χώρες είναι η εκτίμηση για τα διαφορετικά στρώματα φωτός. «Το φως δεν είναι μόνο για διακόσμηση, είναι ένα σημαντικό χαρακτηριστικό του περιβάλλοντος διαβίωσης.» Πιο νότια, ο ήλιος είναι συχνά τόσο έντονος που ο εσωτερικός φωτισμός πρέπει να είναι ακόμη πιο έντονος. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα στα καταστήματα. Είναι επίσης κοινότυπο να καλύπτονται τα παράθυρα όσο πιο νότια πηγαίνετε, ειδικά τους καλοκαιρινούς μήνες για να αποτραπεί η υπερβολική θερμότητα. Βοηθά επίσης τη σιέστα.

Η ανθρώπινη πινελιά

Σύμφωνα με την Carucci, ο σχεδιασμός φωτισμού δεν αφορά μόνο το δομημένο περιβάλλον, αλλά και τα συναισθήματα. «Οι σχεδιαστές ερμηνεύουν τα συναισθήματα και τα μεταφέρουν σε ένα δωμάτιο μέσα από το φως», εξηγεί. «Το φως είναι ένα μέσο για την ενίσχυση της καθημερινής ζωής των ανθρώπων, συμβάλλει σημαντικά στην αίσθηση της ευημερίας». Με σεβασμό στην πολυπλοκότητα του επαγγέλματός της, θα συμβουλεύεται πάντα τους συναδέλφους της εάν εργάζεται σε ένα άγνωστο μέρος, από μηχανικούς και φυσικούς, μέχρι ειδικούς στην οικονομία, την επικοινωνία και τον πολιτισμό. «Ο συνδυασμός αυτών των διαφοροποιημένων δεξιοτήτων αποτελεί την τέλεια ισορροπία μεταξύ λειτουργίας, αισθητικής και σεβασμού για το περιβάλλον», προσθέτει.

Για την Carucci, ο σχεδιασμός φωτισμού είναι «ολιστικός κλάδος». Το να είσαι καλός σχεδιαστής σημαίνει να ξέρεις ή να αναφέρεσαι σε έναν τεράστιο αριθμό θεμάτων , από την ιστορία ως την κοινωνιολογία. Είναι ιδιαίτερα ενδιαφέρον το γεγονός ότι δηλώνει πως αν και λαμβάνει υπόψη αυτή την τεράστια ποικιλία παραγόντων σε όλα τα έργα της, σπάνια τα αναφέρει όλα όταν εξηγεί τις σχεδιαστικές της ιδέες. «Μπορεί να είναι δύσκολο να βρεθεί ένα κοινό λεξιλόγιο για όλες τις διαφορετικές πτυχές που εμπλέκονται», λέει, «Θα προτιμούσα να πω την ιστορία πίσω από το σχεδιασμό και επομένως να εμπνεύσω και να προκαλέσω τους πελάτες μου!» Έτσι την επόμενη φορά που θα ταξιδέψετε, γιατί δεν ρίχνετε μια ματιά σε μερικές από τις ανομοιότητες σε σχέση με την πατρίδα και να δείτε πόσες από αυτές μπορείτε να εξηγήσετε;

Σχετικά με την Chiara Carucci

Η Chiara Carucci ενδιαφέρεται από καιρό για το φως. Μία από τις πρώτες αναμνήσεις της είναι ότι είπε στη μητέρα της σε ηλικία πέντε ετών ότι ήθελε να σχεδιάσει τα «φωτιστικά» που διακοσμούν πόλεις στην Ιταλία κατά τη διάρκεια φεστιβάλ. Σήμερα έχει ένα ισχυρό διεθνές προφίλ στον κόσμο του σχεδιασμού φωτισμού και εργάζεται σκληρά για να ενημερώσει τον κόσμο για το επάγγελμα αυτό. Στο πλαίσιο του Διεθνούς Έτους Φωτός της UNESCO 2015, ξεκίνησε μια επιτυχημένη εκστρατεία για να συνεργαστούν ενώσεις φωτισμού από διαφορετικές χώρες και να ενισχύσουν την αναγνώριση του κλάδου. Έχοντας εργαστεί στο Μιλάνο για πολλά χρόνια, τώρα εδρεύει στη Στοκχόλμη και εργάζεται ως σχεδιάστρια φωτισμού στην ÅF Lighting

Μοιραστείτε τη σελίδα μας στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης